fotografie: MUW
26 lutego 2026 roku w Małopolskim Urzędzie Wojewódzkim
odbyła się uroczystość, podczas której nasz związkowy kolega
– Stanisław Markowski, został uhonorowany jednym z najbardziej
zaszczytnych i prestiżowych polskich odznaczeń …
26 lutego 2026 roku Stanisław Markowski, wybitny fotograf, pieśniarz, kompozytor,
członek Okręgu Krakowskiego Związku Polskich Artystów Fotografików, otrzymał jedno z najbardziej zaszczytnych i prestiżowych odznaczeń – Krzyż Oficerski Orderu Odrodzenia Polski, przyznany jeszcze przez prezydenta RP Andrzeja Dudę „za wybitne zasługi dla kultury polskiej i za osiągnięcia w pracy artystycznej i twórczej”. Wręczenia odznaczenia dokonał wojewoda małopolski Krzysztof Jan Klęczar, który podziękował Stanisławowi Markowskiemu za jego „piękną i szlachetną służbę na rzecz Polski i polskiej kultury”. „To bardzo wielki zaszczyt dla mnie jako artysty i Polaka, bo dla mnie zawsze była i jest najważniejsza Polska – z jej urodą, z problemami społecznymi i z tragediami, które przechodziliśmy i obyśmy nie musieli teraz ich doświadczać”, powiedział odznaczony.
Serdeczne gratulujemy tego zaszytego odznaczenia!
.jpg)
.jpg)
Stanisław Markowski
Urodził się 8 maja 1949 r. w Częstochowie. Studiował na Uniwersytecie Jagiellońskim geografię, którą ukończył w 1972 roku. Jednak jego życiowym powołaniem stały się sztuki piękne – fotografia, muzyka i poezja.
Zadebiutował w 1971 wystawą fotograficzną „Klimaty Krakowa”, zaś w latach 1972-1974 prowadził pracownię fotograficzną w Muzeum UJ u prof. Karola Estreichera. Był też instruktorem fotografii w Młodzieżowym Domu Kultury w Nowej Hucie. Od 1977 roku działał jako niezależny fotografik, następnie zaś jako fotoreporter w Krajowej Agencji Wydawniczej. Od 1977 jest członkiem Związku Polskich Artystów Fotografików. Zasłynął fotografowaniem ważnych momentów polskiej historii, m.in. czarnego marszu w maju 1977 roku po śmierci Stanisława Pyjasa, wszystkich pielgrzymek Jana Pawła II do Ojczyzny, strajku w Stoczni Gdańskiej im. Lenina w sierpniu 1980, wydarzeń związanych z wprowadzeniem stanu wojennego, demonstracji w Krakowie i Nowej Hucie czy też pogrzebu ks. Jerzego Popiełuszki. W latach 1980-1989 współpracował z „Tygodnikiem Powszechnym”, do dziś z tygodnikiem „Niedziela”. W latach 80-tych wykonywał zdjęcia spektakli w Teatrze Starym w Krakowie; w okresie 1980/1981 współpracował z Andrzejem Wajdą przy filmie „Człowiek z żelaza”
Jako kompozytor zasłynął napisaniem muzyki do wiersza Jerzego Narbutta „Solidarni”, która to pieśń stała się oficjalnym hymnem „Solidarności”. W 1981 roku został działaczem krakowskiego KOWzP. We współpracy z „Solidarnością” rozpoczął przygotowania do wielkiej wystawy „Póki my żyjemy”, które przerwało wprowadzenie stanu wojennego. 11-12 grudnia 1981 był uczestnikiem Kongresu Kultury Polskiej. Po 13 grudnia 1981 był współorganizatorem niezależnych wystaw fotograficznych i działań artystycznych w wielu kościołach Polski; był blisko związany z Kościołem św. Maksymiliana Marii Kolbego w Krakowie-Mistrzejowicach. Współpracował z ks. Kazimierzem Jancarzem oraz ks. Tadeuszem Isakowiczem-Zaleskim. W 1986 roku nakładem podziemnego pisma „PWA” wydał album „Świadectwa – Polska po 13 grudnia w fotografii” ze zdjęciami własnymi i fotografów zaangażowanych w dokumentowanie oporu społecznego wobec reżimu.
Stanisław Markowski jest autorem ponad 25 albumów fotograficznych, m.in. „Drogami św. Franciszka z Asyżu” (1987), „Fotografie z lat 1980-1989” (1990), „Pejzaż święty. Polskie kościółki drewniane” (1998), „Ziemia Zbawiciela” (2000), „Klimaty Krakowa” (2001), „Ziemia Apostołów Pawła i Jana” (2002), „Oblicza polskiego dworu” (2003). Ma także w swoim dorobku artystycznym liczne wystawy fotograficzne w kraju i za granicą. Jego prace znajdują się w zbiorach muzeów i galeriach, m.in. w Lozannie, Bostonie, Tel Awiwie, Warszawie, Wrocławiu, Krakowie oraz w monografiach i encyklopediach fotografii, m.in. „Wszystko o fotografii” (1978), „Editions Camera Obscura” Michela Auera (Genewa 1985), „Antologia Fotografii Polskiej 1839-1989” Jerzego Lewczyńskiego (1989). Jako pianista i kompozytor wydał autorskie płyty: „Tęsknota” (2003) i „Bądź wierny, idź!” (2008).
Za swoją działalność został uhonorowany licznymi medalami i odznaczeniami, m.in. Medalem im. Jana Bułhaka przyznanym przez Związek Polskich Artystów Fotografików (1977) i Nagrodą im. Eugeniusza Lokajskiego (1988). W 2000 roku został wyróżniony odznaką Zasłużony Działacz Kultury, zaś w 2005 roku I Nagrodą w Ogólnopolskim Konkursie Plastycznym w Bielsku-Białej Misterium Cierpienia, Misterium Odkupienia. W 2008 roku został odznaczony Krzyżem Kawalerskim Orderu Odrodzenia Polski, zaś w rok później medalem Gloria Artis. Więcej informacji na stronie autorskiej.
